Diş çürüğü nasıl oluşur?
Ağızda doğal olarak bulunan bazı bakteriler, yiyecek ve içeceklerdeki şekerleri kullanarak asit üretir. Bu asit, dişin dış koruyucu tabakası olan mineden mineral kaybına (demineralizasyon) yol açar. Tükürük ve florür, kaybedilen minerallerin bir kısmının geri kazanılmasına yardımcı olur.
Şekerli gıdalar sık tüketildiğinde ve dişler düzenli temizlenmediğinde bu denge bozulur ve zamanla çürük oluşur. Süt dişlerinin minesi daha ince olduğu için çürük bu dişlerde daha hızlı ilerleyebilir. Uyku sırasında biberonla süt ya da şekerli içecek verilmesi de küçük çocuklarda erken çocukluk çürüğü (biberon çürüğü) riskini artırabilir.
Çürüğün erken belirtileri nelerdir?
Çürüğün ilk aşamaları çoğu zaman ağrı yapmaz; bu nedenle dişlere düzenli olarak bakmak önemlidir. Şu değişikliklere dikkat edebilirsiniz:
- Diş eti kenarına yakın, tebeşir gibi mat beyaz lekeler
- Dişin yüzeyinde ya da çiğneme oluklarında sarı veya kahverengi renk değişimi
- Soğuk, sıcak ya da tatlı yiyeceklerde hassasiyet
- Dişte küçük oyuklar ya da kırılmalar
- Çiğnerken tek tarafı kullanma veya yemek yemekte isteksizlik
Beyaz lekeler neden önemli?
Mat beyaz lekeler, minede mineral kaybının başladığını gösterebilir. Bu aşamada fark edildiğinde florürlü diş macunu, düzenli fırçalama ve hekimin uygun gördüğü flor vernik gibi uygulamalarla çürüğün ilerlemesi çoğu durumda durdurulabilir.
Leke ilerleyip oyuğa dönüştüğünde ise genellikle dolgu gibi bir tedavi gerekir. Tanı ve tedavi kararı muayenede hekim tarafından verilir; bu nedenle fark ettiğiniz bir değişikliği kontrolde hekimle paylaşmanız yararlı olur.
Çürükten korunmak için neler yapılabilir?
Çürükten korunmada evde yapılan günlük bakım ve düzenli kontroller birlikte önem taşır:
- Dişleri ilk diş çıktığı andan itibaren günde iki kez, özellikle gece yatmadan önce fırçalayın.
- Florürlü diş macununu yaşa uygun miktarda kullanın: 3 yaş altında pirinç tanesi, 3-6 yaş arasında bezelye tanesi kadar.
- Çocuk fırçalamayı kendisi yapabilse de genellikle 7-8 yaşına kadar ebeveyn desteği önerilir.
- Şekerli yiyecek ve içecekleri gün boyuna yaymak yerine öğünlerle birlikte ve sınırlı tutun.
- Gece fırçalamasından sonra su dışında bir şey vermemeye özen gösterin.
- Hekimin önerisine göre flor vernik ve fissür örtücü (azı dişlerinin oluklarına uygulanan koruyucu kaplama) uygulamalarından yararlanın.
Santral Kids'te
Santral Kids'te çürük kontrolü nasıl ilerler?
Kontrole çocukla tanışarak başlanır ve ortamı tanımasına zaman ayrılır. Hekim dişleri kontrol ederken ne yaptığını çocuğun anlayacağı bir dille, örneğin dişleri tek tek sayarak anlatır.
Muayenenin ardından bulgular, fırçalama ve beslenmeyle ilgili evde bakım önerileri aileyle birlikte konuşulur. Tedavi gereken bir diş varsa tedavi planı ve kontrol zamanı aileyle birlikte belirlenir. Randevu online randevu sisteminden veya telefonla alınabilir.
Sık sorulanlar
Süt dişindeki çürük kalıcı dişi etkiler mi?
Tedavi edilmeyen bir süt dişi çürüğü ilerleyerek enfeksiyona yol açabilir ve bazı durumlarda alttan gelen kalıcı dişin gelişimini etkileyebilir. Bu nedenle süt dişlerindeki çürüklerin de değerlendirilmesi önerilir.
Meyve suyu çürüğe yol açar mı?
Doğal meyve suları da şeker içerir ve sık tüketildiğinde çürük riskini artırabilir. Meyveyi bütün olarak vermek ve susuzluk için su tercih etmek dişler açısından daha uygundur.
Çocuğum diş macununu yutarsa ne olur?
Küçük çocuklar macunun bir kısmını yutabilir; bu yüzden önerilen miktar küçük tutulur. Çocuk büyüdükçe macunu tükürmeyi öğretmek yararlıdır.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi kararı muayenede hekim tarafından verilir.